Rachunek za paliwo jest łatwy do znalezienia w systemie finansowym. Znacznie trudniej ustalić, ile naprawdę kosztuje każdy kilometr konkretnego pojazdu, trasy lub kontraktu. Telematyka automatyzuje gromadzenie danych potrzebnych do takiej analizy i przenosi ocenę floty z poziomu uśrednionych kosztów na poziom pojedynczego pojazdu.
Podstawowy wzór obejmuje wszystkie koszty stałe i zmienne podzielone przez liczbę przejechanych kilometrów. Wiarygodność wyniku zależy jednak od jakości danych o dystansie. Odczyty wpisywane ręcznie pod koniec miesiąca mogą być zaokrąglone, spóźnione albo niepełne. Telematyka rejestruje przebieg według pojazdu, dnia i przejazdu, co pozwala przypisać koszty do pracy, która je wygenerowała. Przykładem dostawcy działającego w tym obszarze jest Fleeti.
Paliwo to nie tylko tankowanie
Karta paliwowa pokazuje zakup, ale nie wyjaśnia, w jaki sposób paliwo zostało wykorzystane. Zestawienie tankowań z przebiegiem może wskazać problemy techniczne, nieefektywne planowanie tras lub niewłaściwe użytkowanie. Szczególną uwagę warto poświęcić pracy na biegu jałowym. Według amerykańskiego Departamentu Energii ciężarówka dużej ładowności zużywa podczas postoju z włączonym silnikiem około 0,8 galona USA, czyli mniej więcej trzy litry paliwa na godzinę.
Styl jazdy oddziałuje jednocześnie na kilka pozycji kosztowych. Gwałtowne przyspieszanie i hamowanie oraz długa jazda z wysoką prędkością zwiększają spalanie, zużycie opon i hamulców, a także ryzyko wypadku. Energy Saving Trust odnotował średnią poprawę zużycia paliwa o 15% w dniu szkolenia Smarter Driving, podkreślając, że utrzymanie efektu wymaga stałego zarządzania flotą. Dane telematyczne pomagają kierować szkolenia tam, gdzie przyniosą największą korzyść.
Wykorzystanie pojazdów wpływa na decyzje kapitałowe
Leasing, amortyzacja, ubezpieczenie i podatki są naliczane również wtedy, gdy pojazd stoi. Informacje o godzinach pracy silnika, dniach użytkowania, pustych przebiegach i czasie postoju ujawniają aktywa, których koszty stałe rozkładają się na zbyt małą liczbę kilometrów. Może to przemawiać za relokacją pojazdów, współdzieleniem ich między oddziałami albo wycofaniem części aktywów zamiast zakupu kolejnych.
Przebieg i motogodziny pozwalają także planować serwis według rzeczywistego wykorzystania. Kody usterek i alerty mogą ostrzec przed awarią, która oznacza nie tylko naprawę, lecz także opóźnione dostawy, pojazd zastępczy i nadgodziny. Połączenie historii serwisowej z kosztami użytkowania wskazuje moment, w którym dalsza eksploatacja przestaje być ekonomiczna.
Do rozpoczęcia analizy wystarczy niewielka grupa pojazdów oraz trzy obszary danych: dystans, paliwo i wykorzystanie. Regularne przeglądy mogą prowadzić do korekty cen kontraktów, szkolenia kierowców, lepszego dopasowania floty i trafniejszych decyzji o wymianie pojazdów.






